John Winston Ono Lennon, urodzony 9 października 1940 roku w Liverpoolu, był brytyjskim muzykiem, piosenkarzem, autorem tekstów i aktywistą, który na zawsze odcisnął swoje piętno na historii muzyki i kultury. Znany przede wszystkim jako jeden z filarów legendarnych The Beatles, Lennon z powodzeniem kontynuował karierę solową, tworząc utwory, które stały się hymnami pokolenia i inspiracją dla milionów ludzi na całym świecie. Wraz z drugą żoną, Yoko Ono, tworzył nie tylko parę artystyczną, ale i zaangażowany duet promujący pokój na świecie. Na przełomie 2023 i 2024 roku John Lennon miałby 83 lata. Muzyk miał dwóch synów: Juliana z pierwszego małżeństwa z Cynthią Powell oraz Seana z Yoko Ono.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na przełomie 2023 i 2024 roku miałby 83 lata.
- Żona/Mąż: Cynthia Powell (1962–1968), Yoko Ono (od 1969).
- Dzieci: Julian Lennon, Sean Lennon.
- Zawód: Muzyk, piosenkarz, autor tekstów, aktywista.
- Główne osiągnięcie: Współzałożyciel The Beatles i twórca ikonicznych utworów, takich jak „Imagine”.
Kim był John Lennon?
John Winston Lennon przyszedł na świat 9 października 1940 roku w Liverpool Maternity Hospital w Anglii. W tym czasie jego ojciec, Alfred Lennon, przebywał na morzu jako marynarz handlowy. Rodzice nadali mu imiona John Winston na cześć dziadka ze strony ojca, Johna „Jacka” Lennona, oraz ówczesnego premiera Wielkiej Brytanii, Winstona Churchilla. Choć pierwotnie nazywał się John Winston Lennon, w późniejszym okresie życia przyjął nazwisko John Winston Ono Lennon, co podkreślało jego silną więź z drugą żoną, Yoko Ono.
Edukacja i trudności szkolne
Edukację John Lennon pobierał w Quarry Bank High School w Liverpoolu w latach 1952–1957. Mimo opinii „klauna klasowego” i widocznych zdolności artystycznych, zmagał się z dysleksją, co negatywnie wpływało na jego wyniki w nauce i zachowanie. Dzięki interwencji ciotki oraz dyrektora szkoły, dostał się do Liverpool College of Art. Tam jednak nie ukończył studiów, gdyż został z nich wydalony przed ostatnim rokiem z powodu niewłaściwego zachowania i braku postępów.
Rodzina i życie prywatne Johna Lennona
Dzieciństwo i młodość Johna Lennona naznaczone były skomplikowanymi relacjami rodzinnymi. Jego ojciec, Alfred Lennon, przestał przysyłać pieniądze na utrzymanie rodziny w 1944 roku po dezercji z wojska. Po nieudanej próbie wywiezienia syna do Nowej Zelandii w 1946 roku, John nie miał z nim kontaktu przez blisko 20 lat. Po interwencji opieki społecznej, młody Lennon trafił pod opiekę ciotki Mimi Smith i jej męża George’a Toogooda Smitha. Mieszkał w ich posiadłości „Mendips” przy 251 Menlove Avenue, która była domem bezdzietnego małżeństwa. Tragiczna śmierć matki, Julii Lennon, która zginęła 15 lipca 1958 roku potrącona przez samochód, wywołała u nastoletniego Johna głęboką traumę. Przez kolejne dwa lata objawiała się ona nadużywaniem alkoholu i agresją, ale jego matka stała się również inspiracją dla jednego z jego utworów – „Julia”.
Małżeństwa i związki
Pierwsze małżeństwo Johna Lennona zawarł w 1962 roku z Cynthią Powell, po tym jak zaszła ona w ciążę. Ich związek zakończył się rozwodem w 1968 roku. Owocem tego małżeństwa jest syn Julian. W 1969 roku Lennon poślubił multimedialną artystkę Yoko Ono. Ich związek wykraczał poza sferę prywatną, tworząc silny duet artystyczno-aktywistyczny, który przetrwał aż do jego śmierci, z przerwą na tzw. „stracony weekend”. W latach 1973–1975, podczas separacji z Yoko Ono, Lennon pozostawał w związku ze swoją asystentką May Pang. Sam określał ten okres jako „stracony weekend”, choć był to czas intensywnej pracy twórczej.
Dzieci Johna Lennona
John Lennon miał dwóch synów:
- Julian (z pierwszego małżeństwa z Cynthią Powell)
- Sean (z Yoko Ono, urodzony w 1975 roku)
Narodziny Seana skłoniły muzyka do zawieszenia kariery na pięć lat, aby w pełni poświęcić się wychowaniu dziecka.
Kariera muzyczna i artystyczna Johna Lennona
Droga Johna Lennona do muzycznej sławy rozpoczęła się w wieku 15 lat. We wrześniu 1956 roku założył grupę skiflową The Quarrymen. Po licznych zmianach składu i nazwy, zespół ten w 1960 roku wyewoluował w legendarny zespół The Beatles, który na zawsze zmienił oblicze muzyki popularnej. Współpraca Lennona z Paulem McCartneyem jest powszechnie uznawana za jedno z najbardziej udanych partnerstw kompozytorskich w historii muzyki, które zaowocowało dziesiątkami światowych hitów. Choć początkowo John Lennon był liderem The Beatles, z czasem zaczął dzielić tę rolę z McCartneyem. Razem tworzyli coraz bardziej innowacyjne utwory, a Lennon sam uważał „Strawberry Fields Forever” za swoje najlepsze dzieło w zespole.
Kariera solowa i Plastic Ono Band
W 1969 roku, jeszcze przed oficjalnym rozpadem The Beatles, John Lennon wraz z Yoko Ono założył zespół Plastic Ono Band. Wkrótce potem ukazał się ich debiutancki album solowy „John Lennon/Plastic Ono Band”, zawierający m.in. kultowy hymn „Imagine”. W swojej karierze solowej, jako wykonawca i autor, Lennon odnotował imponujące 25 singli numer jeden na liście Billboard Hot 100, w tym solowe hity takie jak „Whatever Gets You thru the Night”, nagrany wspólnie z Eltonem Johnem.
Współpraca z innymi artystami
John Lennon chętnie podejmował współpracę z innymi gigantami muzyki. Oprócz wspomnianego Eltona Johna, jego dokonania obejmują kooperację z Davidem Bowiem przy tworzeniu utworu „Fame”, który stał się wielkim hitem. Lennon angażował się również w produkcję albumów innych artystów, czego przykładem jest płyta „Pussy Cats” Harry’ego Nilssona.
Ostatni album i powrót do muzyki
Po pięcioletniej przerwie od aktywnego tworzenia muzyki, w 1980 roku John Lennon powrócił z albumem „Double Fantasy”, nagranym wspólnie z Yoko Ono. Płyta ta, wydana niedługo przed jego tragiczną śmiercią, zdobyła prestiżową nagrodę Grammy dla Albumu Roku już pośmiertnie, co stanowi świadectwo jej ponadczasowej wartości.
Osiągnięcia i nagrody Johna Lennona
John Lennon jest postacią powszechnie uznawaną za jedną z najważniejszych w historii muzyki. Magazyn „Rolling Stone” sklasyfikował go na 5. miejscu listy najlepszych wokalistów wszech czasów oraz na 38. miejscu wśród najwybitniejszych artystów w historii. Jego wkład w muzykę został doceniony wielokrotnie – został dwukrotnie wprowadzony do Rock and Roll Hall of Fame: raz jako członek The Beatles w 1988 roku, a po raz drugi jako artysta solowy w 1994 roku. Jest również członkiem Songwriters Hall of Fame od 1997 roku.
Nagrody pośmiertne i uznanie
Pośmiertne wyróżnienia dla Johna Lennona potwierdzają jego trwałe znaczenie. W 1981 roku otrzymał nagrodę Brit Award za wybitny wkład w muzykę. Jego ostatni album, „Double Fantasy”, został uhonorowany statuetką Grammy w kategorii Album of the Year. Dodatkowo, w 2002 roku, w plebiscycie BBC na „100 Najwybitniejszych Brytyjczyków”, Lennon zajął wysokie, ósme miejsce, wyprzedzając wiele kluczowych postaci historycznych.
Aktywizm i zaangażowanie społeczne Johna Lennona
John Lennon, wraz ze swoją żoną Yoko Ono, był gorącym zwolennikiem pokoju i aktywnie angażował się w ruch antywojenny. W 1969 roku zorganizowali dwutygodniowy protest „Bed-In for Peace” w Amsterdamie i Montrealu, promując pokój światowy jako alternatywę dla wojny w Wietnamie. Jego utwory, zaczynając od „All You Need Is Love”, a kończąc na „Give Peace a Chance”, stały się oficjalnymi hymnami ruchu antywojennego i szeroko pojętej kontrkultury lat 60. i 70. Ze względu na swój głośny sprzeciw wobec wojny w Wietnamie, Lennon stał się celem trzyletniej próby deportacji przez administrację prezydenta Richarda Nixona, co wiązało się z inwigilacją przez FBI.
Inne projekty i twórczość Johna Lennona
Oprócz działalności muzycznej, John Lennon wykazywał się talentem literackim i aktorskim. Jest autorem książek „In His Own Write” (1964) oraz „A Spaniard in the Works” (1965), które zawierały jego charakterystyczne, nonsensowne teksty oraz rysunki liniowe. W swojej karierze aktorskiej wystąpił w filmie „How I Won the War” (1967). Brał również udział w licznych produkcjach filmowych The Beatles oraz w eksperymentalnych filmach tworzonych wspólnie z Yoko Ono.
Ciekawostki i mniej znane fakty o Johnie Lennonie
Pierwszą gitarę, akustyczny model Gallotone Champion, kupiła Johnowi jego matka za 5 funtów i 10 szylingów. Warunkiem było, aby instrument był przechowywany w jej domu, aby nie drażnić niechętnej muzyce ciotki Mimi. Ciotka Mimi wyrażała sceptycyzm co do jego muzycznej kariery, powtarzając mu słynne zdanie: „Gitara jest bardzo dobra, John, ale nigdy nie zarobisz nią na życie”. Już w szkole Lennon przejawiał talent plastyczny, tworząc własny magazyn „Daily Howl”, w którym zamieszczał autorskie komiksy i rysunki, co później kontynuował w swoich książkach. Wielki wpływ na jego styl muzyczny miała matka, która uczyła go gry na banjo i puszczała mu płyty Elvisa Presleya oraz Fatsa Domino.
Śmierć i miejsce spoczynku Johna Lennona
Tragiczny koniec życia Johna Lennona nastąpił 8 grudnia 1980 roku w Nowym Jorku, miał wówczas 40 lat. Został zamordowany przed budynkiem Dakota, w którym mieszkał. Jego ciało zostało skremowane, a prochy rozsypano w nowojorskim Central Parku, w miejscu znanym dziś jako Strawberry Fields. Od tego tragicznego wydarzenia minęło już ponad 45 lat, jednak pamięć o jego twórczości i przesłaniu pokoju wciąż żyje w sercach fanów na całym świecie.
Kluczowe daty z życia Johna Lennona
| Data | Wydarzenie |
|---|---|
| 9 października 1940 | Narodziny Johna Winstona Lennona w Liverpoolu. |
| 1956 | Założenie grupy skiflowej The Quarrymen. |
| 15 lipca 1958 | Tragiczna śmierć matki, Julii Lennon. |
| 1960 | Ewolucja The Quarrymen w zespół The Beatles. |
| 1962 | Pierwsze małżeństwo z Cynthią Powell. |
| 1968 | Rozwód z Cynthią Powell. |
| 1969 | Ślub z Yoko Ono i założenie Plastic Ono Band. |
| 1970 | Oficjalny rozpad The Beatles. |
| 1973–1975 | Związek z May Pang. |
| 1975 | Narodziny syna Seana. |
| 8 grudnia 1980 | Śmierć Johna Lennona w Nowym Jorku. |
Nagrody i wyróżnienia Johna Lennona
| Nagroda/Uznanie | Rok | Kategoria/Uwagi |
|---|---|---|
| Brit Award | 1981 | Wybitny wkład w muzykę (pośmiertnie). |
| Grammy Award | 1981 | Album Roku za „Double Fantasy” (pośmiertnie). |
| Rock and Roll Hall of Fame | 1988 | Jako członek The Beatles. |
| Rock and Roll Hall of Fame | 1994 | Jako artysta solowy. |
| Songwriters Hall of Fame | 1997 | Członkostwo. |
| BBC – 100 Najwybitniejszych Brytyjczyków | 2002 | 8. miejsce. |
Warto wiedzieć: John Lennon, oprócz swojej działalności muzycznej, aktywnie działał na rzecz pokoju, co często prowadziło do konfliktów z ówczesnymi władzami. Jego sprzeciw wobec wojny w Wietnamie sprawił, że stał się celem prób deportacji przez administrację Richarda Nixona.
John Winston Ono Lennon pozostawił po sobie nie tylko bogate dziedzictwo muzyczne i literackie, ale przede wszystkim uniwersalne przesłanie pokoju, które wciąż rezonuje we współczesnym świecie, czyniąc go jedną z najbardziej wpływowych postaci XX wieku.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Dlaczego zabil Lennona?
Mark David Chapman, zabójca Johna Lennona, podawał różne motywy, w tym poczucie bycia zignorowanym i potrzebę zdobycia sławy. Twierdził również, że usłyszał boskie polecenie, aby go zabić.
Kto zastrzelił Johna Lennona?
Johna Lennona zastrzelił Mark David Chapman. Był on fanem Beatlesów, który wcześniej tego samego dnia prosił Lennona o autograf na płycie.
Co się stało z Johnem Lennonem?
John Lennon został zastrzelony 8 grudnia 1980 roku. Zmarł w wyniku odniesionych obrażeń w szpitalu niedługo po postrzeleniu.
Gdzie został zastrzelony John Lennon?
John Lennon został zastrzelony przed swoim apartamentowcem, budynkiem Dakota, przy Central Park West w Nowym Jorku. Znajdował się on w tym czasie na rogu ulicy.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/John_Lennon
